
اهميت بکاپ گیری شبكه
تصور کنید یک روز صبح وارد شرکت میشوید و میبینید تمام اطلاعات مشتریان، پروژههای جاری و فایلهای مالی بهطور کامل ناپدید شدهاند. این سناریو شاید شبیه کابوس به نظر برسد، اما واقعیت تلخی است که بسیاری از سازمانها تجربه کردهاند. خرابی سختافزار، ویروسها، خطای انسانی یا حتی حملات سایبری میتواند در یک لحظه تمام دادههای حیاتی کسبوکار شما را نابود کند.
اینجاست که بکاپ گیری شبکه بهعنوان یک سپر دفاعی مطمئن وارد عمل میشود. پشتیبانگیری منظم از اطلاعات، نهتنها مانع از دست رفتن دادهها میشود، بلکه تداوم فعالیت سازمان را تضمین کرده و خسارتهای مالی و اعتباری ناشی از حوادث غیرمنتظره را به حداقل میرساند.
هر شبكه يا سرور نياز به مراقبت هاي ويژه و مخصوص خود را دارد. خدمات بك آپ گيري شبكه يكي از همين مراقبت ها است كه بايد توجه ويژه اي به آن داشته باشيد. هر انساني برا مراقبت از بدن خود موظف است هر چند وقت يك بار براي چك آپ به دكتر مراجعه كند. هر راننده پس از طی كردن كيلومتري مشخص، بايد روغن و فيلترهاي ضروري خودرو خود را عوض كند. بك آپ گيري شبكه نيز دقيقا چنين حالتي دارد. به اين معنا كه صاحب هر سرور يا شبكه موظف است طي مدت زمان هاي مشخص، اقدام به ب آپ گرفتن از شبکه خود نماید.
بیشتر بخوانید : بررسی تعرفه خدمات پشتیبانی شبکه
Table of Contents
Toggleبك آپ گيري شبكه یعنی چه؟
بکاپ گیری شبکه (Network Backup) یا همان پشتیبانگیری از شبکه، به فرآیندی گفته میشود که طی آن تمامی دادههای مهم سازمانی (از جمله فایلهای کاری، دیتابیسها، ایمیلها و تنظیمات سرورها) کپی شده و در یک محل امن دیگر ذخیره میشوند. هدف اصلی این کار، ایجاد یک نسخه جایگزین از اطلاعات است تا در صورت بروز مشکل، بتوان شبکه را به حالت پایدار قبلی بازگرداند.
به زبان ساده، بکاپ مانند بیمه برای اطلاعات شماست. درست همانطور که برای خودرو یا خانه بیمه تهیه میکنید تا در صورت حادثه خسارت را جبران کنید، بکاپگیری هم تضمینی است برای حفاظت از داراییهای دیجیتال سازمان.
جالب است بدانید که روز جهانی بکاپ در تاریخ ۳۱ مارس هر سال برگزار میشود؛ این موضوع نشان میدهد که پشتیبانگیری دادهها آنقدر اهمیت دارد که یک روز رسمی در تقویم جهانی به آن اختصاص داده شده است.
در عمل، زمانی که شما بکاپ میگیرید:
یک نسخه کامل یا بخشی از دادهها کپی میشود.
این نسخه میتواند در یک سرور دیگر، هارد دیسک خارجی یا فضای ابری ذخیره گردد.
در صورت خرابی، ویروس یا حتی خطای انسانی، امکان بازیابی اطلاعات از نسخه پشتیبان وجود دارد.
به همین دلیل، داشتن استراتژی منظم برای بکاپگیری، تفاوت بین ادامه فعالیت بدون مشکل یا توقف کامل کسبوکار را رقم میزند.
طبق آخرين آمار منتشر شده از وب سايت cloudwards بيشترين دلايل خرابي شبكه ها به واسطه اتفاق هاي زير روي داده اند. توجه به اين آمار مي تواند اهميت بك آپ گيري شبكه را به خوبي نمايان كند. اين آمار را مي توان شامل موارد زير دانست:
- خطاي سخت افزار 44%
- خطاي انساني 32%
- خرابي نرم افزار ها 14%
- ويروس هاي شبكه 7%
بیشتر بخوانید : حملات شبکه و روشهای مقابله
تفاوت پشتيبان گيري ابري و بک آپ گيري شبكه
بکاپگیری را میتوان به دو شیوه اصلی انجام داد: بکاپ ابری (Cloud Backup) و بکاپ غیرابری (On-Premise یا محلی). هرکدام از این روشها مزایا و محدودیتهای خاص خود را دارند و انتخاب درست آنها به نیاز و زیرساخت سازمان بستگی دارد.
جدول مقایسهای بکاپ ابری و غیرابری
| ویژگیها | بکاپ ابری (Cloud Backup) | بکاپ غیرابری (On-Premise/محلی) |
|---|---|---|
| محل ذخیرهسازی | سرورهای ابری (دیتاسنترهای بیرونی) | هارد دیسک، NAS، Tape یا سرور داخلی سازمان |
| هزینه اولیه | پایینتر (اشتراکی و ماهانه) | بالاتر (نیاز به خرید تجهیزات و نگهداری) |
| هزینه بلندمدت | وابسته به حجم و مدت زمان ذخیرهسازی | معمولاً ثابتتر پس از خرید تجهیزات |
| امنیت دادهها | وابسته به سرویسدهنده و سطح رمزگذاری | کنترل کامل توسط سازمان، اما نیازمند مدیریت تخصصی |
| سرعت بازیابی (Recovery) | در صورت اینترنت پرسرعت مناسب، ولی گاهی کندتر از محلی | بسیار سریع (دسترسی مستقیم به تجهیزات) |
| ریسک از دست رفتن داده | آسیبپذیری در برابر هک یا مشکلات سرویسدهنده | آسیبپذیری در برابر سرقت یا خرابی سختافزار داخلی |
| مقیاسپذیری | بسیار بالا (افزایش فضای ذخیره فقط با ارتقا پلن) | محدود به ظرفیت تجهیزات خریداریشده |
| مکان جغرافیایی | خارج از سازمان (امکان Disaster Recovery قویتر) | داخل سازمان (نیاز به بکاپ خارجسازمانی برای امنیت بیشتر) |
کدام روش برای سازمان شما مناسبتر است؟
- اگر سازمان شما بودجه محدودی دارد و میخواهید بهراحتی فضای ذخیرهسازی را افزایش دهید، بکاپ ابری بهترین گزینه است.
- اگر برایتان امنیت و کنترل مستقیم روی دادهها مهمتر از هر چیز دیگری است و تیم IT قدرتمندی دارید، بکاپ غیرابری انتخاب مناسبی خواهد بود.
- بسیاری از شرکتهای متوسط و بزرگ امروزه از یک مدل ترکیبی (Hybrid Backup) استفاده میکنند؛ یعنی دادهها هم روی تجهیزات داخلی ذخیره میشوند و هم در فضای ابری، تا بالاترین سطح امنیت و پایداری تضمین شود.

بیشتر بخوانید : خدمات زیرساخت شبکه
نكات مهم در رابطه با بک آپ گيري
نكات بسيار زيادي در رابطه با بک آپ گيري وجود دارد. اما در اين بين برخي نكات از اهميت بسيار بالاتري برخوردار هستند. در نگاه اول بايد كيفيت بک آپ گيري را مورد بررسي قرار دهيد. پس از آن امنيت شبكه اي كه استفاده مي كنيد بسيار مهم است. بعد از بررسي اين دو مورد مي توانيد در رابطه با قيمت هاي موجود در بين خدمات شبكه تحقيق كنيد. با اين سه المان مي توانيد تا حد بسيار خوبي انتخاب خود را مطمئن كنيد. اما براي احتياط مي توانيد به نكات زير نيز توجه كنيد.
کامکو ارائه دهنده انواع خدمات رفع اشکال شبکه
1. تناوب بکاپ (Backup Frequency)
یکی از اصلیترین فاکتورها، تعیین بازههای زمانی مناسب برای بکاپ است.
- دیتابیسها و اطلاعات حیاتی: بهتر است به صورت روزانه یا حتی در بازههای کوتاهتر بکاپ شوند.
- فایلهای عمومی و کماهمیتتر: میتوانند به صورت هفتگی یا ماهانه بکاپ شوند.
انتخاب تناوب درست، مانع از دست رفتن دادههای حیاتی میشود و در عین حال هزینه و منابع ذخیرهسازی را بهینه میکند.
2. سرعت بازیابی (Recovery Speed)
بکاپ زمانی ارزشمند است که بتوان اطلاعات را سریع بازیابی کرد. اینجا دو مفهوم کلیدی وجود دارد:
- RTO (Recovery Time Objective): حداکثر زمانی که میتوانید بدون داده بمانید تا کسبوکار مختل نشود.
- RPO (Recovery Point Objective): میزان دادهای که میتوانید از دست بدهید (مثلاً بکاپ ۱۲ ساعت قبل).
هرچه RTO و RPO پایینتر باشد، کیفیت و قابلیت اطمینان بکاپگیری بیشتر است.
3. امنیت و رمزگذاری (Encryption & Security)
اگر بکاپ بدون امنیت کافی ذخیره شود، عملاً ریسک سرقت داده را افزایش میدهد.
- رمزگذاری (Encryption): باید روی تمامی نسخههای بکاپ اعمال شود، چه در فضای ابری و چه در ذخیرهسازی محلی.
- انطباق با استانداردها: رعایت قوانین بینالمللی مانند GDPR یا HIPAA برای سازمانهایی که در صنایع حساس (مثل سلامت یا مالی) فعالیت میکنند الزامی است.
4. پیشنیازهای فنی (Technical Prerequisites)
قبل از طراحی استراتژی بکاپ، باید زیرساخت سازمان بررسی شود. ظرفیت ذخیرهسازی، پهنای باند اینترنت و توانایی تیم IT نقش مهمی در موفقیت فرآیند بکاپگیری دارند.
استراتژیها و روشهای بکاپگیری شبکه
برای داشتن یک سیستم پشتیبانگیری مطمئن، شناخت استراتژیها و روشهای مختلف ذخیرهسازی ضروری است. در ادامه مهمترین موارد را مرور میکنیم:
1. انواع استراتژیهای بکاپ
- Full Backup (بکاپ کامل): در این روش، تمام دادهها در هر بار فرآیند، بهطور کامل کپی میشوند. امنیت بالایی دارد اما نیازمند زمان و فضای ذخیرهسازی بیشتری است.
- Incremental Backup (بکاپ افزایشی): تنها تغییرات ایجاد شده پس از آخرین بکاپ ذخیره میشود. این روش سریعتر و کمحجمتر است، اما برای بازیابی به تمامی نسخههای قبلی نیاز دارد.
- Differential Backup (بکاپ تفاضلی): همه تغییرات نسبت به آخرین بکاپ کامل ذخیره میشود. سرعت و فضای موردنیاز آن بین Full و Incremental قرار دارد.
2. روشهای ذخیرهسازی بکاپ
- Tape (نوار مغناطیسی): روشی قدیمی اما هنوز کاربردی برای آرشیوهای بلندمدت با هزینه پایین.
- NAS (Network Attached Storage): ذخیرهسازی تحت شبکه با سرعت بالا، مناسب برای سازمانهای متوسط و بزرگ.
- Cloud (فضای ابری): انعطافپذیر، مقیاسپذیر و کمهزینه در شروع؛ مناسب برای سازمانهایی با پراکندگی جغرافیایی.
- Hybrid (ترکیبی): ترکیب ذخیرهسازی محلی و ابری برای رسیدن به بالاترین سطح امنیت و دسترسپذیری.
3. خطرات بکاپ نگرفتن
نادیده گرفتن بکاپگیری میتواند خسارات جبرانناپذیری به همراه داشته باشد:
- از دست دادن اعتماد مشتریان: وقتی اطلاعات آنها از بین برود یا لو برود، بازگرداندن اعتمادشان دشوار است.
- هزینههای سنگین بازیابی: در بسیاری از موارد بازیابی اطلاعات ازدسترفته یا غیرممکن است یا نیاز به هزینههای بسیار بالا دارد.
- توقف کسبوکار (Business Downtime): حتی چند ساعت از کار افتادن سرورها میتواند منجر به زیان مالی و آسیب به اعتبار برند شود.
4. Best Practices جهانی در بکاپگیری
یکی از مهمترین استانداردهای جهانی، قانون 3-2-1 است:
- حداقل ۳ نسخه از دادهها داشته باشید (۱ اصلی + ۲ بکاپ).
- دادهها روی ۲ نوع رسانه متفاوت ذخیره شوند (مثلاً هارد و فضای ابری).
- حداقل ۱ نسخه در مکان جغرافیایی متفاوت نگهداری شود (برای حفاظت در برابر حوادث محلی).
این قانون ساده اما قدرتمند باعث میشود دادههای سازمان در برابر اکثر سناریوهای خرابی و حملات ایمن بمانند.
زیرا خرابی سختافزار، خطای انسانی یا حملات سایبری میتوانند بهطور ناگهانی اطلاعات حیاتی سازمان را از بین ببرند. بکاپگیری منظم تضمین میکند که در چنین شرایطی، بتوانید دادهها را بازیابی کرده و فعالیت سازمان را بدون وقفه ادامه دهید.
بازه مناسب بستگی به نوع دادهها دارد. برای دیتابیسها و اطلاعات حیاتی توصیه میشود بکاپگیری روزانه یا حتی ساعتی انجام شود، اما برای فایلهای کماهمیتتر، بکاپ هفتگی یا ماهانه کافی است.
این قانون میگوید همیشه باید ۳ نسخه از دادهها داشته باشید که روی ۲ نوع رسانه مختلف ذخیره شوند و حداقل ۱ نسخه در مکان جغرافیایی متفاوت نگهداری شود.
هرکدام مزایا و معایب خود را دارند. بکاپ ابری انعطافپذیر و مقیاسپذیر است، درحالیکه بکاپ محلی سرعت بالاتری در بازیابی دارد. بسیاری از سازمانها برای اطمینان بیشتر از روش ترکیبی (Hybrid Backup) استفاده میکنند.
فارسی
English