کاربران در یک Subnet خاص نمی‌توانند به فایل‌سرور متصل شوند، در حالی که Subnetهای دیگر مشکلی ندارند

در زیرساخت‌های شبکه‌های سازمانی، اتصال به منابع مشترک مانند فایل‌سرورها از طریق  subnetهای مختلف امری متداول است. اما گاهی پیش می‌آید که کاربران یک Subnet خاص نمی‌توانند به فایل‌سرور متصل شوند، در حالی که سایر Subnetها هیچ مشکلی در اتصال ندارند. این اختلال، نشانه‌ای از یک ایراد در لایه‌های شبکه، پیکربندی فایروال، تنظیمات روتر یا حتی policyهای دسترسی ویندوز سرور می‌تواند باشد.

مشکل اتصال فایل‌سرور در این سناریو می‌تواند باعث اختلال در فرایندهای حیاتی سازمان، کاهش بهره‌وری تیم‌ها و سردرگمی کاربران شود. در چنین شرایطی، لازم است متخصص شبکه به‌صورت مرحله‌به‌مرحله به سراغ رفع ایرادات شبکه برود و با استفاده از ابزارهای مناسب، لایه‌های مختلف را بررسی و ایراد اصلی را شناسایی کند.

در این مقاله که توسط تیم فنی کامکو تدوین شده، سعی می‌کنیم این مشکل را از زاویه‌ای کاملاً مهندسی بررسی کنیم، راه‌حل‌های ممکن را ارائه دهیم و نحوه‌ی رفع ایرادات شبکه را شرح دهیم.

جدول مراحل عیب‌یابی مشکل اتصال فایل‌سرور از یک Subnet خاص

مرحله عیب‌یابی	ابزار/روش	هدف بررسی	خروجی مورد انتظار	اقدام در صورت وجود مشکل
بررسی اتصال فیزیکی	Ping / بررسی کابل / سوئیچ	اطمینان از برقراری ارتباط فیزیکی	دریافت پاسخ از default gateway	تعویض کابل، بررسی سوئیچ، بررسی وضعیت کارت شبکه
بررسی IP Address و Subnet Mask	ipconfig, ifconfig	تطابق آدرس‌دهی با Subnet تعریف‌شده	IP معتبر در رنج صحیح	تنظیم مجدد آدرس IP یا DHCP
بررسی Gateway و Route Table	route print, netstat -rn	اطمینان از وجود مسیر به فایل‌سرور	وجود مسیر مناسب به Subnet فایل‌سرور	افزودن مسیر دستی یا بررسی پیکربندی روتر
تست DNS Resolution	nslookup, ping با نام سرور	بررسی درستی نام‌گذاری فایل‌سرور	ترجمه صحیح نام به IP	بررسی DNS Server یا تنظیمات Host File
بررسی Policyها و Firewall	Group Policy, Windows Firewall	جلوگیری احتمالی از اتصال به پورت‌های اشتراک	اتصال به پورت‌های 139 و 445	تنظیم Policy مناسب یا Rule در فایروال
تست اتصال SMB	net use, \\servername\share	تست مستقیم اشتراک	اتصال موفق به فایل‌سرور	بررسی اشتراک‌ها و مجوزهای دسترسی
مشاهده ترافیک شبکه	Wireshark	ردگیری بسته‌ها در مسیر اتصال	مشاهده تبادل موفق بسته‌ها	تحلیل دقیق محل قطع ترافیک

بررسی اتصال فیزیکی و تنظیمات آدرس‌دهی در Subnet دارای مشکل

یکی از اولین و پایه‌ای‌ترین مراحل در عیب‌یابی مشکل اتصال فایل‌سرور، بررسی اتصال فیزیکی و آدرس‌دهی IP در Subnet آسیب‌دیده است. این بخش معمولاً نادیده گرفته می‌شود اما بسیاری از مشکلات، در همین سطح ابتدایی رخ می‌دهند.

بررسی فیزیکی ارتباط شبکه

• بررسی کنید که دستگاه به درستی به شبکه متصل شده باشد: کابل شبکه، سوکت، سوئیچ، یا اکسس‌پوینت به‌درستی کار کنند.
• در صورت استفاده از Wi-Fi، اتصال بی‌سیم پایدار و دارای قدرت سیگنال مناسب باشد.
• چراغ‌های LED کارت شبکه (Activity و Link) باید روشن و چشمک‌زن باشند.

بررسی پیکربندی IP

• اجرای دستور ipconfig (در ویندوز) یا ifconfig (در لینوکس/مک) برای مشاهده آدرس IP دستگاه.
• اطمینان حاصل کنید که IP در بازه تعریف‌شده برای آن Subnet خاص باشد. به‌عنوان‌مثال، اگر Subnet شما 192.168.10.0/24 است، IP باید در بازه 192.168.10.1 تا 192.168.10.254 باشد.
• بررسی Subnet Mask برای جلوگیری از تداخل شبکه‌های مختلف. به‌عنوان مثال، ماسک 255.255.255.0 برای Subnet‌های /24 مناسب است.
• چک کردن Default Gateway برای اطمینان از مسیر خروجی مناسب از Subnet به دیگر بخش‌های شبکه.

بررسی Conflict یا IP تکراری

• گاهی دستگاه‌ها به اشتباه IP یکسان دریافت کرده‌اند که باعث اختلال در شبکه می‌شود.
• استفاده از دستور arp -a یا بررسی DHCP Server برای تشخیص و رفع Conflict.

تست اتصال به Default Gateway

• اجرای دستور ping [آدرس Gateway] برای بررسی دسترسی به روتر یا لایه دوم سوئیچ.

اگر در این مرحله، حتی به Default Gateway هم دسترسی نداشته باشید، مشکل یا در لایه فیزیکی است یا در پیکربندی IP. رفع این موضوع می‌تواند باعث حل کل مشکل اتصال شود، بدون نیاز به ورود به لایه‌های بالاتر شبکه.

بررسی نقش Group Policy در محدودسازی اتصال به فایل‌سرور

 Group Policy (GPO)  ابزاری قدرتمند در اکوسیستم Windows Server است که مدیران شبکه با آن می‌توانند رفتار سیستم‌ها و کاربران را به‌صورت مرکزی کنترل کنند. در برخی مواقع، تنظیمات نادرست یا سخت‌گیرانه‌ی Group Policy می‌تواند باعث شود یک Subnet خاص یا کاربران آن، قادر به اتصال به فایل‌سرور نباشند.

مهم‌ترین تنظیمات Group Policy که می‌توانند باعث اختلال شوند:

تنظیم GPO	مسیر در Group Policy	توضیح و اثر
Network access: Do not allow anonymous enumeration	Computer Configuration → Windows Settings → Security Settings → Local Policies → Security Options	اگر فعال باشد، دسترسی به shareهای بدون احراز هویت را قطع می‌کند.
Windows Firewall: Allow inbound File and Printer Sharing exceptions	Computer Configuration → Administrative Templates → Network → Network Connections → Windows Firewall → Domain Profile	اگر این گزینه غیرفعال باشد، دسترسی به پورت‌های SMB (139/445) محدود می‌شود.
SMB Signing Requirements	Computer Configuration → Administrative Templates → Network → Lanman Workstation / Server	الزامی بودن SMB Signing در کلاینت یا سرور ممکن است باعث قطع ارتباط شود، به‌ویژه اگر سمت مقابل پشتیبانی نکند.
Access this computer from the network	Local Policies → User Rights Assignment	اگر گروهی از کاربران/سیستم‌ها در این لیست نباشند، دسترسی به فایل‌سرور قطع خواهد شد.
Deny access to this computer from the network	همان مسیر بالا	اگر کاربری یا گروهی این مجوز منفی را داشته باشد، حتی با دسترسی صحیح هم اتصال ممکن نیست.

راهکارهای بررسی:

• اجرای gpresult /h report.html در دستگاه کلاینت برای مشاهده GPOهای اعمال‌شده.
• بررسی GPO لینک‌شده به OU مربوط به Subnet خاص.
• مقایسه Policyها بین Subnet مشکل‌دار و دیگر Subnetهایی که به درستی به فایل‌سرور متصل می‌شوند.
• اجرای rsop.msc برای مشاهده سیاست‌های موثر در دستگاه.

نکته مهم: برخی سیاست‌ها به شکل غیرمستقیم باعث ایجاد مشکل می‌شوند؛ مثلاً GPOهایی که سرویس‌های مرتبط با شبکه را محدود می‌کنند مانند Windows Defender یا  Credential Guard  نیز باید بررسی شوند.

نتیجه‌گیری

در ساختارهای شبکه پیچیده، مشکل اتصال فایل‌سرور از یک Subnet خاص می‌تواند دلایل متعددی داشته باشد که یکی از مهم‌ترین و اغلب نادیده‌گرفته‌شده‌ترین آن‌ها، Group Policy  است. بررسی دقیق و مقایسه تنظیمات میان دستگاه‌های مختلف و تحلیل مسیرهای اعمال‌شده می‌تواند در تشخیص سریع و دقیق مشکل بسیار کمک‌کننده باشد.

اگر به دنبال عیب‌یابی سریع، دقیق و امن در شبکه خود هستید، تیم متخصص کامکو با ارائه خدمات حرفه‌ای پشتیبانی شبکه و سرور در کنار شماست.

 سوالات متداول